Harcerski Klub Ekologiczny Zimorodek

Piżmak zwany też szczurem piżmowym lub piżmoszczurem jest gryzoniem z rodziny nornikowatych. Często pojawia sie w rowach melioracyjnych na obrzeżach naszego harcerskiego ośrodka.

Jest jak na gryzonia duży, bo długość głowy i tułowia waha się od 26 – 45 cm, ogona 18 – 28 cm, a waży od 0,7 do 2,4 kg. Futerko ma gęste i miękkie. Grzbiet ciemnobrunatny lub kasztanowaty, brzuch szary z brązowym nalotem. Ogon ma prawie nagi, bocznie spłaszczony. Palce tylnej stopy są spięte błoną pławną, mają też po bokach włosy ułatwiające pływanie. Uszy prawie ukryte w futerku. Piżmak swoją nazwę zawdzięcza gruczołom piżmowym. Służą one między innymi samcom do oznaczania rewirów w okresie godowym.

Piżmak jest zwierzęciem zimnowodnym. Mieszka nad wodami stojącymi lub wolno płynącymi, żeruje o zmroku i nad ranem. Żywi się głównie kłączami tataraku i zielonymi częściami roślin wodnych, obgryza gałązki nadbrzeżnych drzew i krzewów, a w razie głodu nie gardzi też pokarmem zwierzęcym, owadami, skorupiakami, mięczakami i drobnymi kręgowcami.

Większość pokarmu zdobywa w wodzie. Pływa doskonale i umie nurkować przebywając pod powierzchnią wody do 10 minut.

W wysokich brzegach kopie nory, z wejściem pod powierzchnią wody, rzadziej nad nią, i z prostopadłym przewodem przewietrzającym. W miejscach, gdzie płaskie i błotniste brzegi uniemożliwiają budowanie nor, buduje z roślin gniazda o średnicy 1 metra i wysokości do 60 cm, z wejściem od spodu. Zakłada je zwykle wśród zarośli trzciny lub pałki wodnej. Kopiąc nory w brzegach rzek, w groblach i wałach przeciwpowodziowych wyrządza poważne szkody. W zimie nie zasypiają, gromadzą stos roślinności, która służy im jako zimowy domek i zapas pokarmu. Jest zwierzęciem żyjacym w koloniach.

Ten obcy dla naszej rodzimej fauny gryzoń przywędrował w 1929 roku do Polski z Czechosłowacji, gdzie został sprawdzony przez księcia Colloredo Mansfelda w 1905 roku z Ameryki Północnej do ferm zwierząt futerkowych.

Ogromna rozrodczość gatunku 3 – 4 mioty rocznie, do 14 młodych w miocie, spowodowała ekspansję na tereny środkowej i wschodniej Europy. Ten piżmowy pochód został powstrzymany między innymi przez inny obcy gatunek – drapieżną norkę amerykańską, która stała się najważniejszym wrogiem piżmaka. Piżmak żyje do 5 lat.

Interesującym obyczajem piżmaków są zaloty samców w okresie rui. Wykonują wówczas tańce, w czasie których wyszukują sobie partnerkę.