n

TYGRZYK PASKOWANY

TYGRZYK PASKOWANY (Argiope bruennicki)

to jeden z najpiękniejszych krajowych pająków. Należy do rodziny krzyżakowatych, a jego bliskim krewniakiem jest krzyżak ogrodowy. Tygrzyk jest gatunkiem bardzo charakterystycznym i trudno go pomylić z innymi pająkami. Ten jedyny gatunek podrodziny tygrzykowatych żyjący w Polsce pochodzi z rejonów o gorącym klimacie. (150 gatunków)

Image 

Zasięg i wymagania siedliskowe:

Centrum zasięgu tego ciepłolubnego gatunku znajduje się w basenie Morza Śródziemnego oraz w okolicach Morza Czarnego, skąd przez Kaukaz dotarł aż po wyspy japońskie. Obecnie tygrzyk znany jest z terenu niemal całej Europy, gdzie w XX wieku rozpoczął szybką ekspansję z południa na północ. W Polsce pierwsze doniesienia o występowaniu tego gatunku pochodzą z lat siedemdziesiątych XIX wieku z terenów Galicji. Dzisiaj po 130 latach występuje już na terenie całego naszego kraju.

Pająk ten posiada szeroką tolerancję w stosunku do warunków środowiska. Występuje tylko i wyłącznie na ciepłych mocno nasłonecznionych wilgotnych siedliskach, począwszy od wilgotnych łąk kośnych, zbiorowisk turzycowych i szuwarowych, brzegów wód bieżących i torfowisk, poprzez lasy i zagajniki sosnowe, nieużytki z olszą, wikliną i jarzynami po suche zbocza.

Występuje również w łamach zbóż.

Jeszcze do niedawna był gatunkiem bardzo rzadkim, ale obecnie znacznie powiększył swój zasięg i stał się dość pospolitym.

To powiększenie zasięgu można tłumaczyć biernym przenoszeniem kokonów przez wezbrane wiosną rzeki, których prąd porywa całe kępy traw oraz przez młode pajączki potrafiące podróżować wraz z prądami powietrznymi przy pomocy wypuszczanej na wiatr nitki pajęczej. Obecnie tygrzyk występuje nawet w zagęszczeniu 3 osobników na 1 m2, wyróżnia się tym wśród innych pająków, gdyż większość z nich to samotnicy nie tolerujący towarzystwa innych przedstawicieli swojego gatunku.

Wygląd:

U tygrzyka paskowanego występuje dymorfizm płciowy. Samica osiąga długość do 25 mm jej głowotułów jest jednolicie szarobrązowy z delikatnymi srebrzystymi włoskami. Odwłok po stronie grzbietowej pokrywają czarne, żółte i białe paski, natomiast po stronie brzusznej jest ona jednolicie ciemno ubarwiona z dwoma podłużnymi, symetrycznie ułożonymi żółtymi pasami. Odnóża samic są koloru od ciemnobrązowego do czarnego z żółtymi obrączkami.

Samiec tygrzyka jest znacznie mniej atrakcyjny. Jego wydłużony odwłok jest koloru srebrzystoszarego z szara podłużną plamą na środku i ciemnymi kropkami po bokach. Różnice dotyczą również rozmiarów ciała, gdyż samce są znacznie mniejsze od samic i nie przekraczają 5,5 mm długości.

Pająk nazwę swą zawdzięcza ubarwieniu podobnemu do futra tygrysa, samice są też podobne do osy przez paskowany wzór poza tym pająk ten doskonale dopasowuje się do otoczenia w którym żyje przez co jest trudnym do zauważenia.

Rozmnażanie:

Dojrzałość do rozmnażania pająki uzyskują pod koniec lata. Po zapłodnieniu samica bardzo często zjada samca. Podobnie zachowują się inne krzyżakowe występuje u nich kanibalizm seksualny. Jesienią samica buduje od jednego do kilku kokonów, składając do nich do 400 jaj po czym osobniki dojrzałe giną.

Kokony tygrzyków są koloru słomkowożółtego z ciemniejszymi, pionowymi prążkami. Mają kształt gruszkowaty, a od góry zaopatrzone są w charakterystyczne wieczko zbudowane są z bardzo grubego oprzędu i mają wymiary 25 mm długości i 20 mm szerokości.

Image 

Umieszczone są zazwyczaj na wysokości od 10 – 30 cm nad ziemią, w zależności od roślinności. Zadaniem kokonu jest ochrona jaj i młodych pająków przed niekorzystnymi warunkami pogodowymi oraz przed drapieżnikami i pasożytami. Po około 4 tygodniach młode pająki wylęgają się z jaj, jest już późna jesień lub zima i zmuszone są pozostać w kokonie do wiosny.

Pod koniec kwietnia opuszczają kokon. Przy dobrych warunkach pogodowych – wietrze, małe pająki tkają nić i wykorzystują ją do przemieszczania się nawet na dłuższe odległości. Po lecie na „nitce” pajączki osiedlają się i tkają swoją pierwszą sieć łowną. Inne gatunki pająków robią to w jesieni nazywamy to „babim latem”.

Sieć łowna i strategia łowiecka:

Tygrzyk rozpina sieć łowną najczęściej na niższych partiach roślinności, na wysokości 30 cm nad ziemią, ale zdarza się też, że ze względu na otaczającą roślinność jego pajęczyna jest znacznie wyżej. Sieć tego pająka jest łatwą do odróżnienia ze względu na charakterystyczne białe zygzakowate stabilimentum umieszczone pionowo w centrum sieci. To zygzakowate pasmo spełnia funkcję wzmacniającą sieć. Sieć jest duża kolista, gęsto upleciona, a w jej centralnym miejscu znajduje się „pępek” pokryty gęstym białym oprzędem. W tym miejscu zawsze głową w dół siedzi pająk w oczekiwaniu na swą ofiarę. Zaniepokojony wprawia sieć w szybkie drganie. Przepaski na jego ciele i zygzakowate pasma wzmacniające zlewają się w jedną rozmytą całość dzięki temu praktycznie znika z oczu obserwatora.

Tygrzyk z upolowanymi ofiarami postępuje inaczej niż inne krzyżaki. Najpierw zarzuca on na owada lepką pajęczynę, a następnie, gdy ofiara jest już unieruchomiona, kąsa ją i dokładnie owija pajęczyną. Dotyczy to dużych ofiar, natomiast małe ofiary są kąsane od razu i przenoszone w centrum sieci gdzie zostają zjedzone. Takie zachowanie związane jest z niskim efektem paraliżującym jadu tygrzyka. Pająk ten jest bardzo wybredny, gdyż poluje na dwie ofiary takie jak prostoskrzydłe – koniki i szarańczaki i ważki nie gardzi też dużymi muchówkami i błonkówkami.

Image 

Ochrona:

Tygrzyk Paskowany podlega w Polsce ścisłej ochronie gatunkowej. Nie wydaje się on jednak gatunkiem specjalnie zagrożonym, zwłaszcza wobec faktu gwałtownego zwiększenia liczebności w Polsce w ciągu ostatnich lat. Funkcja ochronna polega głównie na ochronie przeciw wyłapywaniu go do celów hodowlanych w terrariach, zwłaszcza ze względu na jego ładne ubarwienie oraz bezmyślne i niczym nie uzasadnione wypalanie łąk na wiosnę, które powoduje spłonięcie kokonów z młodymi. Nie tylko tygrzyk jest wtedy zagrożony, ginie wówczas wiele innych cennych gatunków roślin i zwierząt.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Powered by WordPress
n